9 Ağustos 2022 Salı
23:28   KILIÇDAROĞLU, EDİRNE`DE SARAYİÇİ BALKAN ŞEHİTLİĞİ`Nİ ZİYARET ETTİ   23:20   İMAMOĞLU, BAĞCILAR CEMEVİ`NDE: “MIŞ` GİBİ YAPARAK DEĞİL, EŞİT HİZMET ANLAYIŞIYLA ALEVİ VATANDALARIMIZIN YANINDA OLMAYA DEVAM EDECEĞİZ”   23:16   “HERKESİN HAYAL ETTİĞİ BİR CAMİADA OLMAK GURUR VERİCİ”   23:07   FİTİK VE YALÇIN 4 KUPAYA İNANIYOR   22:48   MERSİN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE MECLİSİ’NİN AĞUSTOS AYI 1. BİRLEŞİMİ YAPILDI   22:46   BAŞKAN GÜLTAK; “HİÇ KİMSE DEVLETİN TEMELLERİ İLE OYNAMAYA KALKMASIN   22:42   GÖÇEBE OYUNLARI BÜYÜK BİR KÜLTÜREL HAZİNEYİ KORUYOR   22:29   EDİRNE BELEDİYE BAŞKANI GÜRKAN: “ADETA YENİ BİR KURTULUŞ SAVAŞI`NDAYIZ…”   22:01   KILIÇDAROĞLU, EDİRNE`DE: “YENİDEN KURTULUŞU BAŞLATMAMIZ LAZIM”   22:01   ATAK, YENİ SEZON İÇİN MERSİNLİ SANATSEVERLERE SESLENDİ: “HAZIRLANIN, GELİYORUZ, ÇOK AZ KALDI”   21:33   ERDOĞAN ANKARA`DA, HÜSEYİN GAZİ CEMEVİ`NDE MUHARREM AYI İFTARINA KATILDI   19:24   TÜRK İŞARET DİLİ EĞİTMENİ GÖKMEN KELEŞ: NE YAZIK Kİ HÂL SAĞIR DOĞAN BİR ÇOCUĞA `ZİHİNSEL ENGELLİ` DİYEN DOKTORLAR VAR   18:52   6. ULUSLARARASI İSTANBUL HIRDAVAT FUARI 15-18 EYLÜL ARASINDA YAPILACAK   18:46   CHP`Lİ GENÇLERDEN BAKAN MURAT KURUM HAKKINDA SUÇ DUYURUSU   18:37   MERAL AKŞENER, ABB MECLİSİ İYİ PARTİ GRUP BAŞKANVEKİLİ ADNAN BEKER`İN BABASI HACI ÇELEBİ BEKER`İN CENAZE TÖRENİNE KATILDI   17:51   PETROL OFİSİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ`NE MEHMET ABBASOĞLU GETİRİLDİ   17:45   BURAK ERBAY: BİLİRKİŞİ KEŞFİNDE MAHKEME HEYETİ, BEŞLİ ÇETE`NİN KESMEK İSTEDİĞİ ZEYTİN AĞAÇLARINA SIĞINDI   17:40   FIBA U18 ERKEKLER AVRUPA ŞAMPİYONASI İZ BIRAKTI   17:33   MOTOSİKLET GÖNÜLLÜLERİ BÜYÜK TAARRUZ`U SÜVARİLERİN İZİNDEN GİDEREK ANACAK   17:30   KPSS`DE YENİ SINAV TARİHİ 18 EYLÜL  
 
     
 
 
image

Okunma : 8761  Tarih : 11.4.2017  E-Mail : bilgi@mersinerji.com

 
Ender ERDEMİL

Adalet.

Adalet tarih boyunca filozofların üzerinde en çok kafa yordukları konulardan biridir. Platon adaleti en yüce erdemlerden biri olarak tanımlar. İnsanın ve devletin temel davranış kuralı olduğundan söz eder. Aristo’ya göre de adaletin asıl hareket noktası eşitliktir.

Aydınlanma çağında düşünürler adalet ve hukuk kavramlarını bir araya getirmişler  “doğal hukuk” kavramını ortaya koymuşlar. Hukuka ve hukuksal eşitliğe uymayı adil davranmak olarak tanımlamışlar.

Şu bir gerçek ki adalet ve devlet kavramları birbirinden ayrılmaz. Başka bir deyişle adaleti dağıtacak olan devlettir.

17. Yüzyıl düşünürü ve devlet adamı Koçi Bey’e göre devletin adalet üzerine kurulu olması gerekir. Osmanlı devletinin çürümesiyle adaletten uzaklaşmayı özdeşleştirdiğini görüyoruz. 1630 yılında hazırlayıp devrin padişahlarına sunduğu risalesinde şunları belirlemiş:

1.Siyaset’in en yüksek noktasındaki otorite olan Sultan’ların halktan kopmaları, devlet işlerinden uzaklaşmaları, zevk, sefaya düşkünlükleri,

2.Ordunun savaşma yeteneği olmayan, kazanç peşinde koşan ve yanlış işler yapmış olanlarca doldurulması,

3. Adaleti dağıtan kadıların ehliyetsiz kişilerden seçilmesi, halkın gözünde itibarlarını yitirmeleri,

 4.Dini görevlerin ve eğitim görevlerinin ehli olmayanlara para karşılığı verilmesi, kuralların ihlali. (Beşik ulemalığı)

 (Kaynak:MACHİAVELLİ ve KOÇİ BEY’DE SİYASET, ADALET ve ERDEM Hüseyin BAL, hacettepe.edu.tr)

Günümüzde adalet kavramı hukukla tamamen bütünleşmiş, hukuk adaleti dağıtmanın temel aracı haline getirilmiştir. Farklı gelir gurupları arasındaki eşitsizliğin giderilmesi için sosyal adalet kavramı da geliştirilmiştir. Sosyal Adalet, kapitalizmin farklı gelir gurupları arasında yarattığı eşitsizliği gidermenin bir aracı olarak görülmüştür. Sosyal adalet kavramı da devlet yönetimine ve ekonomiye “Planlı kalkınma” olarak yansımıştır.

Ne var ki, Türkiye dışa açılıp dünya ekonomisiyle “entegre” olduğunda “planlı kalkınma” dönemi de son bulmuştur. Zira küresel liberalizm toplumsal kalkınmanın büyümenin sonucu olduğunu savunmaktadır. Ekonomi büyüdükçe herkesin parası olacağı varsayılarak Planlı kalkınma dönemlerinin sosyal adalet sağlayıcısı parasız sağlık, eğitim, sosyal güvenlik sistemi tamamen ortadan kaldırılmıştır. Bu hizmetler de “ekonomik büyümeye” katkısı olacak şekilde paralılaştırılmıştır.

Paranın her şey kabul edildiği toplumda, zaten az olan eşitlik tamamen ortadan kalkmış, gücü olanla olmayan arasındaki aralık uçuruma dönüşmüştür.

Bugün Koçi Bey’in 1630 yılında belirlediği çürümüşlüğü yaşamadığımızı kim ileri sürebilir?

Yargı, yürütme hatta yasama aygıtlarımızı yukarıdaki belirlemeler ışığında tekrar düşünün.  

Anayasaya ve yasalara aykırı davrananların çürümeyi nasıl hızlandırdıklarını, Anayasa değişikliğiyle bu yapıyı hukuk zeminine oturtmaya çalıştıklarını görün.

Yazımızı Hüseyin Bal’ın MACHİAVELLİ ve KOÇİ BEY’DE SİYASET, ADALET ve ERDEM başlıklı çalışmasından alıntılarla bitirelim:

“Machiavelli’ye göre devlet kendi başına bir amaçtır. Devleti, iktidarı temsil eden hükümdar amaçlara ulaşmak için meşru olan veya olmayan tüm araçları kullanabilir. Devlet veya iktidar kendi başına en yüksek değer olduğundan onu korumak için adalet, doğruluk, ahlak ve hatta din gibi kutsallar ihlal edilebilir.

Evet diyerek iktidarlara; Machiavelli’in gösterdiği yolu uygulama fırsatını, dönüşü olmayacak bir biçimde vereceksiniz.

Oysa Koçi Bey’in yönetenlere önerileri şunlar:

“Din ve devlet işlerinde kararlı olunuz,

Adil olunuz,

Her işi hak edene veriniz,

İltimas ve rüşveti kaldırınız,

Halkı ezdirmeyin ve ezmeyin,

Süs ve şöhretten kaçınız,

Kötülere karşı çıkınız, iyileri koruyunuz.” 

Hayır derseniz Koçi Bey’in ilkelerini savunmuş, hayata geçmesini sağlamanın yolunu açmış olacaksınız.

 

 




 
  YAZARIN ARŞİVİ
 
 
 
  YORUMLAR
 
 
  YORUM YAZIN
 
Adınız Soyadınız :

Yorumunuz :

Güvenlik Kodu : Güvenlik Kodu
Kod :

 









 
  FLAŞ HABER
   
  YAZARLAR
 
 
  EN ÇOK OKUNANLAR
  • Bu Ay
  • Bu Hafta
  • Dün
  • Bugün
 
 


  SOSYAL MEDYA


  GAZETELER
 
 

 







mersinerji.com
ANKA Haber Ajansı
Abonesidir

 
 
ANASAYFA İLETİŞİM KÜNYE HABER ARŞİVİ GİZLİLİK İLKELERİ

 
Siteden yararlanırken gizlilik ilkelerini okumanızı tavsiye ederiz.
mersinerji.com © Copyright 2017-2022 Tüm hakları saklıdır..! İzinsiz ve kaynak gösterilemeden yayınlanamaz, kopyalanamaz, kullanılamaz.

URA MEDYA